Høflighet og ønsker med Konjunktiv II.
Konjunktiv II - den høflege forma
Konjunktiv II (òg kalla irrealis) blir brukt for å uttrykkje:
- Høflegheit - spesielt i førespurnader
- Ønske - ting vi gjerne ville hatt
- Hypotetiske situasjonar - "kva om..."
- Vilkår - "om eg var..."
Samanlikning:
| Direkte (kan verke uhøfleg) | Høfleg (Konjunktiv II) |
|---|---|
| Können Sie mir helfen? | Könnten Sie mir helfen? |
| Ich will einen Kaffee. | Ich hätte gern einen Kaffee. |
| Geben Sie mir das Buch! | Würden Sie mir das Buch geben? |
To hovudmåtar å danne Konjunktiv II:
1. würde + infinitiv (vanlegast for dei fleste verb)
2. Direkte form (for sein, haben, modalverb)
Gjer desse setningane meir høflege:
a) Können Sie mir helfen?
b) Haben Sie Zeit?
c) Geben Sie mir die Speisekarte.
a) Können Sie mir helfen?
→ Könnten Sie mir helfen?
(Kunne De hjelpe meg?)
b) Haben Sie Zeit?
→ Hätten Sie Zeit?
(Har De tid? - meir høfleg)
c) Geben Sie mir die Speisekarte.
→ Würden Sie mir die Speisekarte geben?
(Ville De gi meg menyen?)
Alle tre versjonane er meir høflege fordi dei bruker Konjunktiv II.
Gjer desse setningane meir høflege med Konjunktiv II:
Können Sie das wiederholen?
Haben Sie einen Moment?
Darf ich Sie etwas fragen?
Würde + Infinitiv
For dei fleste verb bruker ein würde + infinitiv:
| Person | würde | Eksempel |
|---|---|---|
| ich | würde | ich würde gehen |
| du | würdest | du würdest kommen |
| er/sie/es | würde | er würde machen |
| wir | würden | wir würden spielen |
| ihr | würdet | ihr würdet tanzen |
| sie/Sie | würden | sie würden bleiben |
Merk: Infinitiven står til slutt i setninga.
Lag høflege spørsmål med würde:
a) Sie / das Fenster öffnen
b) du / mir helfen
c) Sie / das noch einmal erklären
a) Würden Sie das Fenster öffnen?
(Ville De opne vindauget?)
b) Würdest du mir helfen?
(Ville du hjelpe meg?)
c) Würden Sie das noch einmal erklären?
(Ville De forklare det ein gong til?)
Lag høflege spørsmål med würde + infinitiv:
Sie / mir den Weg zeigen
du / das Licht anmachen
Sie / mir bitte helfen
Uttrykkje ønske
For å uttrykkje ønske bruker vi ofte:
- hätte gern (skulle gjerne ha)
- würde gern (skulle gjerne)
- wäre gern (skulle gjerne vere)
Eksempel:
- Ich hätte gern einen Kaffee. (Eg skulle gjerne ha ein kaffi.)
- Ich würde gern nach Japan reisen. (Eg skulle gjerne reise til Japan.)
- Ich wäre gern reich. (Eg skulle gjerne vore rik.)
Med "wenn":
- Wenn ich doch nur mehr Zeit hätte! (Om eg berre hadde meir tid!)
Dette er standardformuleringa når du bestiller:
- Ich hätte gern eine Pizza. (Eg vil gjerne ha ein pizza.)
- Ich hätte gern zwei Brötchen. (Eg vil gjerne ha to rundstykke.)
Mykje høflegare enn "Ich will..."!
Omset desse ønska til tysk:
a) Eg skulle gjerne ha ein kopp te.
b) Vi skulle gjerne bu i Berlin.
c) Om eg berre kunne fly!
a) Ich hätte gern eine Tasse Tee.
(hätte gern + objekt)
b) Wir würden gern in Berlin wohnen.
(würde gern + infinitiv)
c) Wenn ich doch nur fliegen könnte!
(Wenn + doch nur + Konjunktiv II)
Omset ønska til tysk:
Eg skulle gjerne ha eit glas vatn.
Ho skulle gjerne lære tysk.
Om eg berre var yngre!
Høflegheitsuttrykk
Her er nyttige høflege frasar:
I butikkar/restaurantar:
- Ich hätte gern... (Eg vil gjerne ha...)
- Könnte ich bitte...? (Kunne eg få...?)
- Wäre es möglich...? (Ville det vere mogleg...?)
På jobb/formelt:
- Könnten Sie mir sagen...? (Kunne De fortelje meg...?)
- Würden Sie so freundlich sein...? (Ville De vere så vennlege...?)
- Dürfte ich Sie bitten...? (Tør eg be Dykk om...?)
Å be om tenester:
- Würdest du mir einen Gefallen tun? (Kunne du gjere meg ei teneste?)
- Wäre es dir möglich...? (Ville det vere mogleg for deg...?)
Kva seier du i desse situasjonane?
a) På ein kafé vil du bestille ein kaffi.
b) Du vil spørje ein framand om vegen.
c) Du vil be kollegaen din om hjelp.
a) På kafé:
Entschuldigung, ich hätte gern einen Kaffee, bitte.
b) Spørje om vegen:
Entschuldigen Sie, könnten Sie mir sagen, wo der Bahnhof ist?
c) Be kollega om hjelp:
Entschuldige, würdest du mir kurz helfen?
Skriv passande høflege setningar for desse situasjonane:
Du vil bestille to øl på ein restaurant.
Du vil spørje sjefen om du kan gå tidleg.
Du vil be nokon om å snakke saktare.
Oppsummering
I dette kapittelet har du lært:
- Konjunktiv II - den høflege forma: Konjunktiv II (òg kalla irrealis) blir brukt for å uttrykkje
- Würde + Infinitiv: For dei fleste verb bruker ein würde + infinitiv
- Med "wenn"
- Høflegheitsuttrykk: Her er nyttige høflege frasar
- I butikkar/restaurantar
- På jobb/formelt
Nøkkelomgrep
| Tysk | Norsk |
|---|---|
| Können Sie mir helfen? | Könnten Sie mir helfen? |
| ich | würde |
| er/sie/es | würde |
Dette kapitlet er skrevet av Anthropics toppmodeller (Claude Opus og Claude Fable) og er foreløpig ikke manuelt gjennomgått — kvalitetskontrollen gjøres av uavhengige KI-agenter, og innmeldte feil rettes fortløpende. Funnet en feil? Meld fra, så retter vi den. Les mer om hvordan innholdet lages.