5.2 En el restaurante - På restauranten

Et bord for to

Forestill deg at du setter deg ned på en restaurant i Sevilla en lun kveld. En kelner kommer bort med et smil: «¡Buenas tardes! ¿Qué van a tomar?». Nå gjelder det å kunne bestille. Å klare en restaurantsamtale på spansk er en av de mest tilfredsstillende ferdighetene du kan ha når du reiser i den spansktalende verden.

I dette kapittelet lærer du frasene for å bestille mat og drikke, vokabularet for menyen og måltidene, og hvordan en typisk restaurantdialog flyter fra forrett til regning. Du får også et innblikk i spansk spisekultur -- som er ganske annerledes enn den norske. La oss bestille.

Frasene og vokabularet

Når du setter deg ned, vil kelneren spørre hva du vil ha. Vanlige spørsmål er ¿Qué desea? (hva ønsker De?) og ¿Qué van a tomar? (hva skal dere ha?). Du svarer med Quiero... (jeg vil ha...), eller mer høflig Quisiera... (jeg vil gjerne ha...). Du kan også bruke Para mí... (til meg...), spørre ¿Tienen...? (har dere...?) eller be om noe med ¿Me trae...? (kan du bringe meg...?).

For å forstå menyen trenger du litt vokabular. Selve menyen heter el menú eller la carta, og el plato del día er dagens rett. Måltidet er ofte delt i el primer plato (forrett), el segundo plato (hovedrett) og el postre (dessert), pluss la bebida (drikke). Den som serverer, er el camarero eller la camarera (kelneren), du sitter ved la mesa (bordet), og til slutt kommer la cuenta (regningen) -- og kanskje la propina (tips).

Når måltidet er over, ber du om regningen med den faste frasen La cuenta, por favor (regningen, takk). Vil du vite summen, spør du ¿Cuánto es? (hvor mye er det?), og er du usikker på tips, ¿Está incluida la propina? (er tips inkludert?). Et lite tips: bruk gjerne Quisiera framfor Quiero, og avslutt alltid med por favor -- det høres mer høflig ut.

En hel bestilling og spansk spisekultur

La oss se hvordan en bestilling flyter. Kelneren spør: «¿Qué van a tomar?». Du svarer trinnvis: De primero... (som forrett...) og De segundo... (som hovedrett...). En gjest kan si: «De primero, quisiera una sopa. De segundo, pollo con patatas.» Kelneren spør «¿Y para beber?» (og å drikke?), og du svarer «Un agua mineral, por favor». En annen gjest legger til: «Para mí una ensalada y un filete con arroz. Y un zumo de naranja.» Til slutt spør kelneren «¿Desean postre?» (ønsker dere dessert?), og du kan svare «Sí, un flan, por favor» eller «No, gracias. La cuenta, por favor.» Da kommer summen: «Son veinticinco euros en total.»

La merke til hvordan De primero og De segundo strukturerer bestillingen, og hvordan ¿Y para beber? og ¿Desean postre? fører samtalen videre. Du kan også rose maten -- «¡La comida está muy buena!» (maten er veldig god!) -- eller be om mer: «¿Me trae más pan, por favor?» (kan du gi meg mer brød?).

Spansk spisekultur er verdt å kjenne til. I Spania spises la comida (lunsj) rundt klokka to-tre og la cena (middag) så sent som klokka ni-ti om kvelden. Brød serveres ofte gratis til måltidet. Tips er ikke obligatorisk, men det er vanlig å legge igjen noen mynter. Og el menú del día -- dagens meny med forrett, hovedrett, dessert og drikke -- er ofte et rimelig og godt valg.

Oppsummering

Nå kan du klare deg på en spansk restaurant. Du kjenner frasene for å bestille -- Quiero, Quisiera, Para mí, ¿Tienen...? og ¿Me trae...? -- og vokabularet for menyen: la carta, el plato del día, el primer/segundo plato, el postre og la cuenta.

Du vet hvordan en bestilling struktureres med De primero og De segundo, hvordan du svarer på ¿Y para beber? og ¿Desean postre?, og hvordan du ber om regningen med La cuenta, por favor og spør ¿Cuánto es?. Og du kjenner spansk spisekultur -- sene måltider, gratis brød, frivillig tips og det rimelige menú del día. Med dette kan du nyte et helt måltid på spansk, fra første hilsen til siste mynt.