Lær måneder, årstider og datoer.
Et år på spansk
«¿Cuándo es tu cumpleaños?» -- når har du bursdag? Før eller siden får du dette spørsmålet, og for å svare trenger du månedene. Heldigvis er dette et av de enkleste temaene på spansk, for månedene ligner forbløffende på de norske.
I dette kapittelet lærer du månedene og årstidene, og hvordan du knytter dem sammen til datoer. Du lærer også å fortelle når du har bursdag og å snakke om hva som skjer i de ulike årstidene. La oss reise gjennom et helt spansk år.
Månedene og årstidene
Månedene på spansk er nesten gjenkjennelige fra norsk: enero (januar), febrero (februar), marzo (mars), abril (april), mayo (mai), junio (juni), julio (juli), agosto (august), septiembre (september), octubre (oktober), noviembre (november) og diciembre (desember). Som ukedagene skrives de med liten forbokstav.
Året deles inn i fire årstider: la primavera (våren), el verano (sommeren), el otoño (høsten) og el invierno (vinteren). Legg merke til kjønnet -- bare primavera er hunkjønn (la), de tre andre er hankjønn (el). Hver årstid favner tre måneder: våren er marzo, abril og mayo; sommeren junio, julio og agosto; høsten septiembre, octubre og noviembre; og vinteren diciembre, enero og febrero.
For å si hva som skjer i en måned eller årstid, bruker du det lille ordet en: «en enero» (i januar), «en verano» (om sommeren). Da kan du fortelle om naturen og været: «El verano es caluroso» (sommeren er varm), «En invierno nieva» (om vinteren snør det), «En primavera florecen los árboles» (om våren blomstrer trærne).
Datoer og bursdag
Nå skal vi bygge datoer av månedene. Mønsteret er enkelt og fast: el + tall + de + måned. Så 15. mai blir «el quince de mayo», 3. mars blir «el tres de marzo», og 25. desember -- juledag -- blir «el veinticinco de diciembre». Her får du virkelig bruk for tallene fra kapittel 2.
En liten detalj: for den første dagen i måneden kan man bruke enten el uno eller det mer tradisjonelle el primero («den første»). Så 1. januar blir «el uno de enero» eller «el primero de enero». De andre datoene bruker bare grunntallet: «el catorce de febrero» (14. februar), «el diecisiete de mayo» (17. mai).
Med datoene på plass kan du snakke om bursdager. Spørsmålet er ¿Cuándo es tu cumpleaños? (når er bursdagen din?), og du svarer «Mi cumpleaños es el diez de julio» (bursdagen min er 10. juli). Når dagen er der, gratulerer du med ¡Feliz cumpleaños! (gratulerer med dagen!). Noen nyttige ord på veien er el cumpleaños (bursdagen), ¿Cuándo? (når?), el año (året), la semana (uka) og el mes (måneden). Du kan også snakke om høytider: «En diciembre celebramos la Navidad» (i desember feirer vi jul).
Oppsummering
Nå kjenner du hele det spanske året. Du kan månedene fra enero til diciembre -- med liten forbokstav -- og de fire årstidene la primavera, el verano, el otoño og el invierno, der bare våren er hunkjønn. Du vet at hver årstid rommer tre måneder, og at du bruker en + måned/årstid for å si når noe skjer.
Du kan også bygge datoer med mønsteret el + tall + de + måned (el quince de mayo), og bruke el primero for den første dagen. Med dette kan du fortelle når du har bursdag -- «Mi cumpleaños es el...» -- spørre andre med ¿Cuándo es tu cumpleaños?, og ønske ¡Feliz cumpleaños! når dagen er der.
Dette kapitlet er skrevet av Anthropics toppmodeller (Claude Opus og Claude Fable) og er foreløpig ikke manuelt gjennomgått — kvalitetskontrollen gjøres av uavhengige KI-agenter, og innmeldte feil rettes fortløpende. Funnet en feil? Meld fra, så retter vi den. Les mer om hvordan innholdet lages.